Nhập khẩu tăng mạnh: Chi phí logistics cuối năm 2026 sẽ chịu áp lực ra sao?

8 tháng đầu năm 2026, kim ngạch nhập khẩu của Việt Nam tăng 35,3% so với cùng kỳ, trong bối cảnh tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt 770,14 tỷ USD. Tháng 9/2026, Bộ Công Thương cũng tổ chức hội nghị trao đổi giải pháp giảm chi phí logistics nhằm thúc đẩy xuất khẩu. Đây là tín hiệu đáng chú ý khi thị trường bước vào giai đoạn cao điểm cuối năm.

Với doanh nghiệp nhập hàng Trung Quốc, lượng hàng trên thị trường tăng không có nghĩa cước vận chuyển chắc chắn tăng tương ứng. Áp lực có thể xuất hiện ở nhiều mắt xích khác nhau: xe nội địa Trung Quốc, kho tập kết, khả năng gom hàng, container, lịch xe, lịch tàu và quá trình xử lý hàng tại cửa khẩu.

Vì vậy, vấn đề đáng quan tâm không chỉ là cước cuối năm bao nhiêu, mà là tổng chi phí để đưa một lô hàng từ nhà máy Trung Quốc về đến kho Việt Nam có thể thay đổi ở đâu.

Xem thêm: Vận chuyển Trung Việt qua Hữu Nghị: Hải quan đang số hóa, doanh nghiệp cần lưu ý gì?

Khi lượng hàng tăng, áp lực logistics xuất hiện ở những khâu nào?

Một lô hàng Trung Quốc không đi thẳng từ nhà máy đến kho Việt Nam. Trước khi về đến doanh nghiệp, hàng có thể phải trải qua nhiều chặng:

Nhà máy → vận chuyển nội địa Trung Quốc → kho tập kết → gom hàng → vận chuyển Trung Việt → thông quan → giao về kho Việt Nam.

Chỉ cần một trong các chặng này thay đổi, kế hoạch ban đầu cũng có thể bị ảnh hưởng.

Ví dụ, doanh nghiệp mua hàng từ bốn nhà máy nhưng ba nhà máy giao đúng lịch, nhà máy còn lại chậm vài ngày. Khi đó doanh nghiệp phải lựa chọn giữa chờ đủ hàng để đi cùng một chuyến hoặc tách phần hàng đã sẵn sàng để đưa về trước.

Phương án thứ nhất có thể tối ưu việc gom hàng nhưng kéo dài thời gian chờ. Phương án thứ hai giữ được tiến độ nhưng có thể làm thay đổi chi phí vận chuyển.

Đây là lý do mùa cao điểm không chỉ tạo áp lực lên giá cước mà còn làm bài toán chi phí – thời gian – sản lượng khó cân đối hơn.

Xem thêm: Vận chuyển Trung Việt bằng đường sắt: Hàng hóa Trung Quốc đang có thêm lựa chọn

Vì sao cước rẻ chưa chắc làm tổng chi phí thấp hơn?

Khi hỏi giá vận chuyển, doanh nghiệp thường nhận được đơn giá theo kg, m³ hoặc container. Nhưng đó chưa phải toàn bộ chi phí của một lô nhập khẩu.

Nếu nhà máy nằm xa kho tập kết, doanh nghiệp còn có chặng vận chuyển nội địa Trung Quốc. Nếu hàng từ nhiều xưởng về không cùng lúc, có thể phát sinh thời gian chờ gom hàng. Nếu thông tin hàng hóa chưa rõ khi chuẩn bị khai báo, kế hoạch vận chuyển và thông quan cũng có thể phải điều chỉnh.

Hai doanh nghiệp cùng nhập 10 tấn hàng vì vậy chưa chắc có tổng chi phí giống nhau.

Một bên lấy hàng tại một nhà máy, hàng đồng nhất và giao một lần. Bên còn lại mua từ sáu xưởng, nhiều chủng loại, nhiều điểm lấy và nhiều thời điểm hoàn thành. Cùng 10 tấn nhưng cách tổ chức logistics hoàn toàn khác.

Khi so sánh báo giá, doanh nghiệp nên nhìn tổng hành trình của lô hàng thay vì chỉ lấy một mức cước/kg để quyết định.

Xem thêm: Vận chuyển Trung Việt bằng đường sắt: Hàng hóa Trung Quốc đang có thêm lựa chọn

Cuối năm, thời gian chờ cũng là một loại chi phí

Một khoản thường bị bỏ qua khi tính chi phí logistics 2026 là thời gian.

Nếu nguyên liệu về muộn khiến kế hoạch sản xuất phải lùi, hoặc hàng kinh doanh về sau thời điểm cần bán, ảnh hưởng thực tế có thể lớn hơn phần cước doanh nghiệp tiết kiệm được.

Ngược lại, không phải lô hàng nào cũng cần ưu tiên phương án nhanh. Nếu doanh nghiệp đã có tồn kho và chủ động được kế hoạch sản xuất, một phương án có thời gian dài hơn nhưng phù hợp với sản lượng có thể hiệu quả hơn.

Vì vậy, trước khi hỏi đường bộ hay đường biển, doanh nghiệp nên xác định một mốc trước:

Ngày nào hàng cần có mặt tại kho Việt Nam?

Từ mốc này mới tính ngược thời gian thông quan, vận chuyển, gom hàng và thời điểm nhà máy phải hoàn thành đơn.

Xem thêm: Cuối tuần vẫn thông quan — doanh nghiệp nhập hàng Trung Quốc được lợi gì?

Ghép container chính ngạch có phải lúc nào cũng tiết kiệm?

Với lô chưa đủ nguyên container, ghép container chính ngạch giúp doanh nghiệp tổ chức vận chuyển theo sản lượng thực tế thay vì phải sử dụng toàn bộ container.

Nhưng hiệu quả của phương án ghép còn phụ thuộc vào thời điểm hàng sẵn sàng.

Giả sử phần lớn hàng đã có tại kho nhưng một đơn còn thiếu. Nếu chờ thêm để ghép cùng, doanh nghiệp có thể tối ưu việc gom hàng nhưng phải đánh đổi bằng thời gian. Nếu tách chuyến, hàng về sớm hơn nhưng cấu trúc chi phí lại thay đổi.

Do đó, trước khi quyết định ghép hàng, cần xác định rõ ba thông tin:

Bao nhiêu hàng đã thực tế vào kho – phần còn lại khi nào tới – ngày nào doanh nghiệp cần nhận hàng tại Việt Nam.

Có đủ ba dữ liệu này mới có cơ sở để quyết định chờ, tách lô hay thay đổi phương án vận chuyển.

Xem them: Vì sao nên cân nhắc đường biển khi nhập hàng Trung Quốc từ Chiết Giang?

Đường bộ và đường biển nên được tính theo từng lô hàng

Với vận chuyển Trung Việt, không có một tuyến phù hợp cho mọi đơn hàng.

Đường bộ có thể phù hợp với những lô cần lịch vận chuyển linh hoạt. Đường biển có thể được cân nhắc với hàng nhiều khối, sản lượng lớn và doanh nghiệp có kế hoạch nhập hàng đủ sớm.

Nhưng lựa chọn không nên dừng ở việc so sánh cước của hai tuyến.

Doanh nghiệp cần tính cả vị trí nhà máy, khoảng cách đến kho hoặc cảng, sản lượng, đặc tính hàng, thời gian tập kết và ngày cần nhận hàng.

Một lô hàng nhiều khối nhưng cần gấp có bài toán khác với một container nguyên liệu đã được lên kế hoạch trước một tháng. Vì vậy, phương án vận chuyển nên đi theo đặc điểm của lô hàng, không nên cố định một tuyến cho mọi lần nhập.

Xem thêm: Hàng từ Chiết Giang đi đường biển phù hợp với doanh nghiệp nào?

Những khoản phát sinh nào doanh nghiệp có thể chủ động tránh?

Có những biến động thị trường doanh nghiệp không kiểm soát được, nhưng cũng có nhiều khoản phát sinh bắt nguồn từ việc chuẩn bị lô hàng quá muộn.

Hàng đã sản xuất xong nhưng chưa xác định rõ tên hàng, quy cách, mã HS dự kiến hoặc chính sách nhập khẩu là một ví dụ.

Với vận chuyển chính ngạch, các thông tin về hàng hóa, số lượng, trị giá, xuất xứ và chứng từ nên được rà soát trước khi hàng bước vào tuyến vận chuyển.

Điều này đặc biệt quan trọng với máy móc, thiết bị, nguyên liệu sản xuất và những lô gồm nhiều chủng loại.

Nếu vấn đề chỉ được phát hiện sau khi hàng đã rời nhà máy, chi phí phát sinh không nhất thiết chỉ là một khoản phí bổ sung. Doanh nghiệp còn có thể phải thay đổi lịch hàng, bổ sung chứng từ hoặc kéo dài thời gian chờ.

Chuẩn bị hồ sơ từ sớm vì vậy cũng là một cách kiểm soát chi phí logistics.

Xem thêm: Vận chuyển Trung Việt từ Nghĩa Ô về Việt Nam bằng đường biển

Doanh nghiệp nhập hàng Trung Quốc cuối năm nên tính lô hàng từ đâu?

Thay vì bắt đầu bằng câu hỏi cước bao nhiêu một kg, doanh nghiệp có thể bắt đầu bằng bốn dữ liệu:

Hàng ở đâu – có bao nhiêu hàng – khi nào hàng hoàn thành – ngày nào cần nhận tại Việt Nam.

Từ đó mới xác định điểm tập kết, số chuyến lấy hàng nội địa, phương án đường bộ hoặc đường biển, ghép container hay nguyên container và thời điểm cần đưa hàng lên tuyến.

Nếu nhập từ nhiều nhà cung cấp, doanh nghiệp cũng nên có một điểm tập kết để biết chính xác đơn nào đã về, đơn nào còn thiếu và tổng sản lượng thực tế đã sẵn sàng vận chuyển.

Cách tính này giúp doanh nghiệp nhìn được một con số quan trọng hơn cước:

Tổng chi phí từ nhà máy Trung Quốc đến khi hàng thực sự nằm trong kho Việt Nam.

Đó mới là cơ sở để so sánh các phương án logistics và kiểm soát giá vốn của từng lô hàng.

Xem thêm: Trường hợp vận chuyển Trung Việt đường biển phát sinh thêm chi phí

BHN Logistics – vận chuyển chính ngạch cho hàng lô Trung Quốc – Việt Nam

BHN Logistics tập trung phục vụ doanh nghiệp nhập hàng Trung Quốc theo lô, số lượng lớn, không tập trung vào hàng nhập lẻ.

BHN có hệ thống kho tại Trung Quốc để tiếp nhận, kiểm đếm và tập kết hàng trước khi tổ chức vận chuyển Trung Việt chính ngạch. Tùy sản lượng, vị trí nguồn hàng và kế hoạch nhận hàng, doanh nghiệp có thể lựa chọn phương án đường bộ, đường biển hoặc ghép container chính ngạch.

Trong mùa cao điểm, kiểm soát chi phí không nhất thiết bắt đầu từ việc tìm cước thấp nhất. Quan trọng hơn là tổ chức được toàn bộ hành trình từ nhà máy, kho Trung Quốc, vận chuyển, thông quan đến kho Việt Nam để hạn chế những khoản phát sinh có thể dự báo từ trước.